Bizi Takip Edin

SAĞLIK

Mevsim değişikliğine hazırlanmak

Umut Doğan Yıldız

-

 

Havaların soğuması ile birlikte kış hastalıkları da ortaya çıkmaya başladı. Bu dönemde vücudumuzun mevsim değişikliğine hazırlanması gerekiyor.

Değişimden en çok etkilenen sindirim, solunum, iskelet, dolaşım sistemleri, kalp ve kaslarımızı ise bazı pratik önlemlerle sonbahar ve kış enfeksiyonlarından korumak mümkün olabiliyor. Memorial Hizmet Hastanesi İç Hastalıkları Bölümü’nden Uz. Dr. Ali Vardar, sonbahar ve kış hastalıklarından korunmanın yolları hakkında bilgi verdi.

Vücudunuzun su ve tuz dengesi önemli bir konu

Mevsimsel değişiklikler, kalp ve dolaşım sisteminde hormonal değişimlere neden olmaktadır. Bu değişimler önlem alınmadığı takdirde kalp yetmezliği, çarpıntı ve tansiyona neden olarak kişide hayati risk yaratmaktadır. Soğuk havalarda daha az terleyen vücudumuzun tuz ve su kaybı azalmaktadır. Tuz ve su dengesinin bozulması, tansiyon ve kalp yetmezliğinin en önemli nedenlerinden biridir. Bu nedenle yaz aylarında 15 bardak tüketilen suyu 10 bardağa, tuzu ise yarı yarıya azaltmak gerekmektedir. Ayrıca tüm bu kişisel önlemlerin yanı sıra tansiyon ve kalp ilaçları her gün düzenli olarak kullanılmalıdır. Her mevsimde olduğu gibi üzüntü, stres, uykusuzluk, aşırı yorulma, araya giren enfeksiyonlar da tansiyonun yükselmesini önlemek için kullanılan ilaçların yetersiz kalmasına yol açabilmektedir. Bu tür durumlarda öncelikle stres ve aşırı yorulacağınız aktivitelerden uzak durmanız, doktorunuz ile iletişim kurarak ilacımızın dozunu yeniden düzenlemeniz gerekmektedir. Araya giren enfeksiyonlar, tansiyonu etkilediği gibi şeker hastalığı olanları da etkileyebilir. Diyabet ilacı kullanan, bu tür durumlarda mutlaka doktoruna giderek şekerini kontrol ettirmelidir. İnsülin kullanan şeker hastalarının yakınması olmasa da doktoruna gitmesi ve kontrollerini yaptırması gerekmektedir.

Sindirim sisteminizi siz de eğitebilirsiniz

Mevsimsel değişimlerden etkilenen sindirim sistemi, mide ülseri, gastrit, reflü, hazımsızlık ve kabızlık gibi hastalıklarda artış yaşanmasına neden olmaktadır. Bu nedenle daha önce mide rahatsızlığı bulunan kişilerin, sonbahar mevsiminin başlaması ile birlikte mutlaka mide ile ilgili diyete yeniden başlanması gerekmektedir. Ayrıca mide sağlığı için sigara, kahve, acılı, yağlı, aşırı tatlı ve kuru gıdalardan uzak durulmalıdır. Yakınmaların arttığı durumlarda zaman kaybetmeden alanında uzman doktor kontrolünde tedaviye bir an önce başlanmalıdır. Egzersiz, her mevsimde olduğu gibi sonbahar ve kış aylarında da vücudumuzun sağlığı için önemlidir. Hava durumuna göre uygun kıyafetler giyerek spor yapmak, vücut geliştirme antrenmanı yapmak, yürümek, bisiklet sürmek, olanak var ise yüzmek sindirim sistemi sağlığı için önemli fayda sağlar. Sonbaharda en sık gülen rahatsızlıklardan birisi de kabızlıktır. Akıllı ve eğitilebilir olan sindirim sitemini aldığınız basit önlemlerle kontrol altına alabilirsiniz. Tuvalete 1-2 günden fazla çıkamadığınız durumlarda, her gün aynı saatte tuvalete giderek, bol su içerek, kabızlık gideren besinler tüketerek bu rahatsızlıktan kurtulabilir.

Boğaz enfeksiyonları kalp ve böbrek sağlığınızı bozmasın

Mevsimsel değişikliklerden en çok solunum sistemleri etkilenerek boğaz, solunum yolları ve akciğer rahatsızlıklarına neden olmaktadır. Boğaz enfeksiyonları, her mevsim geçişinde çok sık tekrarlayarak artış göstermektedir. Bahar enfeksiyonlarının en önemli belirtileri olan boğaz ağrısı, ateş, burun akıntısı, öksürük varsa zaman kaybetmeden doktora giderek tedavi olunması gerekir. Çünkü zamanında tedavi edilmeyen boğaz enfeksiyonları kan yolu ile vücuda yayılarak kalp romatizmasına (kardit, kalp kapak hastalığı) veya böbrek hastalıklarına (glomerulonefrit) yol açmaktadır. Özellikle çocukluk çağında önemsenmeyen, ihmal edilen, yeterli süre ve uygun ilaçlarla tedavi edilmeyen boğaz enfeksiyonları her türlü komplikasyona yol açabilir. Bu nedenle yeterli süre, doğru ilaçlarla ve uzman doktor izlemi çok önemlidir. Bronşit, zatürre, astım, KOAH gibi solunum yolları hastalıkları, mevsim değişimlerinde artış görülmektedir. Bu hastalıklarınız varsa yakınmalarınız artış göstermeden mutlaka doktora kontrole giderek önlemlerinizi almanız gerekmektedir.

SAĞLIK

Karın kasları için soslayın

Umut Doğan Yıldız

-

Sert karın kasları tatsız gıdalarla kazanılmaz. Yemeğinizi biraz süslemeye başlamanızı öneririz.

ESKİ KURAL
Hiç de ilham vermeyen bir akşam yemeği, daha yağsız bir fizik için insanların yapması gereken bir fedakârlık. Sonuçta çeşni kullanmak, basitçe fazladan kalori demek. Benden sonra tekrarlayın: Gıdalar yakıttır, gıdalar yakıttır…

YENİ KURAL
Sosların tamamen şeker dolu olduğunu söylediklerini muhtemelen duymuşsunuzdur. Hatta büyük olasılıkla bunu bizden duydunuz. Ancak ıspanak yapraklarını mayoneze batırmayı hâlâ tavsiye etmiyor olsak da yediklerinizden sıkılıp kendinizi yerel fast-food zincirinin kollarına bırakmanızı da önermiyoruz. “Zihinsel olarak en güçlü olanlar dahi sade gıdalarla zorluk yaşayabilir,” diyor

Zolkiewicz. “İyi besin değerleri var olan hayat tarzınıza uymalı, tam tersi olmamalı.” Yeni fit yemek restoranlarının ve sporcu yemeği paket servislerinin profesyonel atletler tarafından çok sevilmesinin bir nedeni var: Protein kaynağınıza cömertçe eklenen acı sos türevleri yalnızca 80 kalori artırır ve 1,2 gram karbonhidrat ekler, bu da bolca aroma için makrolarınızda göz ardı edilebilecek bir etki bırakır. 3 gramlık tuza gelirsek, sizin için yararlı bile olabilir. Rusya uzay programıyla ilişkili araştırmalarda, sodyumun vücutta yağın parçalanmasıyla ilişkilendirilen glukokortikoidin salınımını artırdığı görüldü. Bunu takip eden bir Vanderbilt Üniversitesi çalışmasında, daha tuzlu bir diyet yaptırılan farelerin kilolarını korumak için yüzde 25 daha fazla yemesi gerekti.

Yüksek kan basıncına sahip kişilere (en iyisi kontrol ettirmeniz) yine de ölçülü olmaları önerilse de tuz sağlıklı erkeklerde olumsuz etkiler göstermedi. McMaster Üniversitesi’nden bir çalışmada da tuzun kalbinizi güçlendirebileceği ve sinir sinyallerinizi düzenleyerek kaslarınızın daha fazla glukoz ve aminoasit emilimi yapmasına yardımcı olabileceği dahi ileri sürüldü. Siz acı yerine daha çok limon ve baharat tercih ediyorsanız da sizi yargılamıyoruz.

Devamı

SAĞLIK

Alzheimer 25 yıl önce geliyor

Umut Doğan Yıldız

-

Alzheimer hastalığı’nın insan beynine 25 yıl öncesinde yerleştiğini belirten Nöroloji Uzmanı Dr. Selen Gür Özmen, konuyla ilgili bilgi verdi.

“Alzheimer hastasının son 25 senesinde beynindeki patolojiler, yavaş yavaş oluşmuştur ve süreç sonuna ulaştıktan, tüm patolojiler beyne oturduktan sonra, unutkanlıklar başlamıştır” dedi.

Dünya genelinde her 10 kişiden 1’i Alzheimer hastası. Unutkanlıkla kendini gösteren, yer-yön kabiliyetinin kaybedilmesi gibi beynin bazı fonksiyonlarını yerine getirememesiyle devam eden süreç, hem hasta hem de çevresindeki bireyler için yıpratıcı olmakta. Beyni koruyan her şeyin aslında kalbi de koruduğunu ve Alzheimer’ın insan beynine 25 yıl öncesinde yerleştiğini açıklayan Bahçeşehir Üniversitesi (BAU) Sağlık Bilimleri Enstitüsü Sinirbilim Anabilimdalı’nda Öğr. Görevlisi Uzm. Dr. Selen Gür Özmen, Alzheimer hakkında bilinmesi gerekenleri anlattı.

Alzheimer beyinde 25 yıl öncesinde başlıyor

Alzheimer’ın unutkanlıkla fark edilmeye başladığını belirten BAU Sinirbilim Anabilimdalı’nda görevli Uzm. Dr. Selen Gür Özmen, hastalığın genetik faktörlerden oluşmasının yüzde 2 oranında olduğunu söyledi. Her an herkeste olabilecek bir hastalık olduğunu vurgulayan Özmen şunları söyledi; “Alzheimer hastası unutkanlıkla hekimin karşısına ilk geldiği zaman moral bozucu olan kısım şu; Hastalığa dair her şey olmuştur ve bitmiştir. Aslında Alzheimer hastasının, son 25 senesinde beynindeki patolojiler, yavaş yavaş oluşmuştur ve son haline ulaşmaya yakın hastada gözle görülür değişiklikler yaratmaya ancak başlamıştır. Yani o dakikadan sonra aslında yapacak çok fazla bir şey yoktur. Örneğin; 70 yaşında bir hasta, hastaneye geldiğinde unutkanlığı başlamış oluyor. Biz hastaya 70 yaşında Alzheimer teşhisi koyarsak, aslında bu demektir ki hastalığı, 40-45 yaşında başlamıştır. Yani beyinde oluşan problem aslında 20-25 yıl önce başlamıştır. Sonunda her şey bittiği zaman unutkanlık başlıyor. O yüzden tedavi olarak o aşamada yapılacak tek şey hastayı biraz rahatlatmak, elimizdeki ilaçlarla hastalığı çok az da olsa yavaşlatabilmek.”

Emeklilik beyni olumsuz etkiliyor

Uzm.Dr. Selen Gür Özmen, “Emekliliğin de beyni çok olumsuz etkilediğini söylemek lazım. Japon kültüründe örneğin emeklilik yoktur. Bir iş biter, başka bir iş başlar. Bu meşguliyet de Uzak Doğu’nun bu çalışkan kültüründen etkilenmiş bölgelerinde yaşlanan bireylerin çok sağlıklı bir biçimde yaş aldığı ve Alzheimer gibi nörodejenerasyona neden olan hastalıklara yakalanmadan uzun bir ömre sahip olduklarını göstermiştir. Ayrıca yüksek entellektüel düzeye sahip olan insanlardaki kayıp, çok çabuk belli olmuyor. İki insan düşünün. Birinin eğitim yılı daha düşük, daha içine kapanık, erken yaşta emekli olmuş, bir de üstüne herhangi bir nedenle tetiklenmiş bir depresyon yaşadığını varsayalım. Diğeri üniversite mezunu, çalışmayı bırakmamış, daha sosyal, daha huzurlu bir hayatı olan biri. Bu noktada ikisinin de beyinlerinde Alzheimer hastalığının alt yapısını oluşturan beta amiloid ve nörofibriler yumak dediğimiz iki tane istenmeyen protein birikiminin başladığını düşünelim. Eğitim düzeyi daha düşük olan, daha az insanla iletişim halinde olan, daha depresif olan kişinin beynindeki o protein yapılanması hemen unutkanlığa sebep olurken, eğitim seviyesi yüksek daha sosyal, daha neşeli, beynine sürekli yeni girdiler olan kişinin unutkanlığının başlaması, diğerine göre daha çok sonra oluyor. Birinin 65 yaşında başlarken, diğerinin 80 yaşında başlayabiliyor” diye konuştu.

Negatif insanlar beyin düşmanı

Dünyada ve ülkemizde Alzheimer oranlarında azalma olmadığını ifade eden Uzm. Dr. Selen Gür Özmen, her 10 kişiden 1’inin Alzheimer hastalığına yakalandığını ve toplumda görülme sıklığının artmasının ise yaşam süresinin uzamış olmasıyla ilişkili olduğunu söyledi. Bunun yanı sıra insan beyninin sosyalleşmek üzerine kurulmuş bir yapı olduğunu belirten Özmen, etrafımızdaki insanların da beynimizin sağlığını etkilediğini vurguladı. Özmen, “İnsan beyni sosyal iletişime muhtaç. Konuşmak, anlatmak, paylaşmak, dinlemek, deneyimlerden bilgi aktarımı. İnsanlar bu tarz iletişimleri sayesinde yeni şeyler öğrenirler, hayatlarında değişiklik yapmaya karar verebilir, yeni planlara başlarlar. Bütün bunlar beynin gelişimi ve aktif kalmasını sağlayan özellikler. Güzel dostlukların beyne tek başına kitap okumaktan bile çok daha fazla katkı sağlayabileceğini unutmamalıyız. Bütün bunlar beyni çok aktif tuttuğu için Alzheimer gibi, beyni sosyal iletişime kapalı hale getiren hastalıklardan da korunmak açısından çok önemli şeyler. Kasvetli ve etrafımızda bize negatif enerji veren insanların çok olduğu ortamlardan sakınmalıyız zira bu istenmeyen sosyal ortamlar beyin hastalıklarını da tetikleyen faktörler.”

Alzheimera karşı bitter çikolata

Kalbimizi koruyan her şeyin beynimizi de koruduğuna dikkat çeken BAU Öğr. Görevlisi Uzm.Dr. Selen Gür Özmen, “Hastalık başladıktan sonra şu anda elimizde bir tedavi yöntemi olmadığına göre Alzheimer’a yakalanmamak için bilinen tüm önlemleri almamız gerekiyor. Akdeniz tipi beslenmenin koruyucu olduğunu söyleyebiliriz. Haftada en az bir kere omega-3’den zengin yağlı balık, her gün bol yeşil yapraklı sebze, zeytinyağı ile yapılan yemeklerin tüketilmesi ve kahvenin günde bir bardak ile sınırlandırmanın koruyucu önlemler olduğunu söyleyebiliriz. Antioksidan içeriği olan kakaonun da koruyucu olduğu düşünülüyor. Burada yüksek kakao içeren yiyeceklerden bahsediyoruz. Artık bitter çikolataların üzerlerinde yazıyor. Kakao oranı ne kadar yüksekse beyne yardımı o kadar çok oluyor. Nöron yapısında antioksidan bir etkisi var kakaonun. Beyin hastalıklarından koruyucu bir etkisi de olduğu düşünüyor” dedi.

Devamı

SAĞLIK

Mandalina çayı tarifi!

Umut Doğan Yıldız

-

Mandalina kabuğundan detoks çayı tarifimiz hazır. Bu yılbaşı çayını çok seveceksiniz.


Mandalinanın kabuğundan yapılan detoks çayları hem sindirim problemlerine iyi geliyor ve bağışıklığınızı destekliyor, hem de vücuttan toksin atılmasını sağlıyor. Bu çayların aynı zamanda yorgunluk ve uykusuzluk problemlerini azaltıcı etkileri de mevcut.

Hazırlanışı: 1 litre kaynayan suya, 2 küçük mandalinanın kabuklarını doğrayarak atın. Ardından ½ limon suyu, 1 çubuk tarçın, 5-6 adet karanfil 2 çorba kaşığı elma sirkesini ekledikten sonra 5 dakika daha kaynatmaya devam edin ve ocağın altını kapatın.

Devamı

Popüler