Bizi Takip Edin

SAĞLIK

KIŞIN ALINMASI GEREKEN VİTAMİNLER

Umut Doğan Yıldız

-

 

Kışın alınması gereken vitaminler nelerdir? Kış aylarını daha sağlıklı atlatmak için işte size vitaminler ve işlevleri.

A vitamini: Hücrelerin büyümesi ve yenilenmesi kadar bağışıklık sisteminin güçlenmesinde de etkili bir vitamindir. Göz sağlığını korur ve ileri genetik bir engeliniz yoksa yaşlılıkta bile sizi numaralı gözlükten uzak tutar. Pek çok gıdada A Vitamini bulunur. Yumurta sarısı, ciğer, yeşil yapraklı sebzeler, süt, yağlı balıklar, havuç, domates, mango ve kayısı gibi meyveler bu gıdalar arasındadır.

C vitamini: Genel inanış, bol bol C V itamini almanın bizi soğuk algınlığı, grip gibi hastalıklardan koruyacağı yönündedir. Oysa C Vitamini bu hastalıkları önlemez, sadece kısa sürede ve hafif atlatmamızı sağlar. Tam bir antioksidan olan C Vitamini, kalp hastalıkları ve kanser dâhil, bizleri pek çok hastalıktan sorur. Mandalina, portakal, greyfurt, limon gibi turunçgiller dışında koyu yeşil yapraklı sebzelerde ve patateste de bol miktarda bulunur.

E vitamini: En önemli fonksiyonu antioksidan rolü üstlenerek hücre duvarlarını hasardan korumasıdır. Bu da özellikle kanser ve kalp-damar hastalıkları söz konusu olduğunda son derece önemlidir. Baklagiller, fındık, fıstık gibi kuruyemişler, brokoli, ıspanak ve lahana gibi sebzeler ile tahıllar tam bir E Vitamini deposudur.

D vitamini: Süt ve süt ürünleri; somon, ringa ve morina balığı ile güneş ışığı… Doğrudan alınan güneş ışığı, insan vücudunun D Vitamini üretmesini sağlar ancak güneş görmediğimiz kış günleri de vücutta D Vitamini eksikliğine yol açar. D Vitamininin en önemli işlevi vücuttaki kalsiyum emilimini artırmasıdır. Yetersiz D Vitamini alımı ise kış aylarında özellikle eklemlerde sorunlara yol açar.

Selenyum : Vücudu koruyan enzimlerin işlevini yerine getirmesine yardımcı olan en önemli minerallerden biri de selenyumdur. Bir antioksidan olarak bağışıklık sistemimizi korur ve başta prostat kanseri olmak üzere pek çok kanser türüne karşı koruyucudur. Tahıllarda, kırmızı ette, deniz ürünlerinde ve her türlü hayvansal gıdada bulunur.

Çinko : Deniz mahsulleri, et ve süt ürünleri, kabak çekirdeğinde bol miktarda bulunan çinko, vücudun bağışıklık sistemini hastalıklara sebep olan zararlı mikroplardan koruyabilmek için beyaz kan hücrelerini kullanır. Ne yazık ki kadınların aksine erkek vücudu çinko bakımından yoksuldur ve kış boyunca çinko takviyesi almaları veya çinko içeren gıdalardan bol miktarda tüketmeleri gerekir.

Demir: Kandaki oksijeni tüm vücuda taşıyan kırmızı kan hücrelerinin oluşumunda son derece önemli bir mineraldir. Enerji ihtiyacımız ve zihinsel performansımız için de vazgeçilmezdir. Vücuttaki demir eksikliği anemiye, anemi de uyuşukluk, rehavet ve hayata karşı ilgisizliğe yol açar. Özellikle kadınlar, regl döngüsü içinde yaşadıkları demir kaybı nedeniyle kendilerini yorgun ve güçsüz hisseder. Demir en çok kırmızı ette bulunur. Bunun dışında tahıllar, ekmek, unlu gıdalar, yumurta, baklagiller, mercimek ve kurutulmuş meyveler de demir zenginidir.

Omega 3: Herhalde kış aylarında tüketilmesi gereken bir numaralı besin balık olsa gerek… Bunun nedeni de balığın zengin omega 3 deposu olması. Dahası, balık etindeki proteinler, vücut için gerekli olan ve vücut tarafından üretilemeyen tüm aminoasitleri içerir. Balıktaki yağ türleri ise trigliserit ve uzun zincirli, çoklu doymamış yağ asitleri omega 3 ve omega 6’dır. Bunlar vücutta sentezlenemediği için dışarıdan alınması gerekir ve bu nedenle “elzem yağ asitleri” olarak adlandırılırlar. Balıklar ayrıca B grubu vitaminler açısından da zengindir. Tiamin (B1), riboflavin (B2), niasin (B3), pridoksin (B6) ve B12 içerirler. A, D ve E Vitamini de balıklarda yüksek oranda bulunur. Balığın içerdiği omega 3, kalp ve damar hastalıkları, romatoid artrit, kanser, astım, Alzheimer gibi hastalıklara karşı koruyucudur. Bebeklerde retina ve beyin gelişiminde önemli rol oynar. Bunama riskini azaltır, depresyon tedavisini destekler. Balık dışında keten tohumu, kanola yağı, soya fasulyesi, ceviz, kabak çekirdeği, kenevir tohumu yağı; semizotu gibi yeşil yapraklı  sebzeler ve kuru baklagiller omega 3 içeren bitkisel kaynaklı besinlerdir.

SAĞLIK

Uykunun yağ yakımına etkisi

Umut Doğan Yıldız

-

Eski ve yeni kurallar dosyamızın bugünkü konusu uyku. Yapılan araştırmalar yeterli uykunun yağ yakımına yardımcı olduğunu söylüyor.

GEÇ SAATE KADAR YATIN

“Erken kalkan yol alır” zihniyeti, ilerlemeniz söz konusu olduğunda erteleme tuşuna basıyor olabilir. Şimdi, bu konuyu masaya yatıralım.

ESKİ KURAL

Siz yataktan çıkana kadar, The Rock kas kazanma çabalarını Instagram’a yüklemiş oluyor. Büyü, şafaktan önceki süreçte gerçekleşiyor, biliyorsunuz.

YENİ KURAL

Uyku üzerinde çalışan bilim adamı Matthew Walker’ın söylediklerini aktaracak olursak;

Doğa Ana’nın “sekiz saat uyku” kavramını bize kazandırması 3,6 milyon yılını aldı ve bizim bunu tersine çevirmemiz yalnızca onlarca yıl sürdü. Şimdilerde, ortalama bir kişi yalnızca yaklaşık yedi saatini uyuyarak geçiriyor ve bu sizin sadece yorgun olmanıza neden olmuyor, aynı zamanda vücut yağ oranınızda görünür farka yol açıyor. “Uyku, yağ kaybının adı duyulmamış kahramanıdır,” diyor Londra’daki antrenman salonu Workshop Gymnasium’un performans koçu Artur Zolkiewicz. “Daha az uyuyan kişilerin kortizol seviyelerinde artış görünüyor, bu da kas kaybına ve iştah düzenlemesinde hayati bir faktör olan insülin hassasiyetinde düşüşe neden olur.” Chicago Üniversitesi’nin yaptığı bir çalışmada, katılan erkekler 5,5 saatin ardından uyandıklarında, 8,5 saat uyudukları zamana kıyasla diyetleri fark etmeksizin yarı miktarda yağ kaybetti. Aynı zamanda, sekiz saatten az uyuyan atletlerin antrenman sırasında yaralanma ihtimali yüzde 70 daha fazladır. Az uyuyan, fazla esneyen bir erkek için, spor salonunda çalışmak başından savması gereken keyifsiz bir misyona dönüşüyor.
Sürekli olarak yedi saatten az uyuyorsanız, öğle yemeğinde veya işten sonra 30 dakikalık bir antrenman, şafak sökmeden zombi gibi yaptığınız bir saatlik hareketlerden iyidir. Uykuyu yeni durağan kardiyonuz sayın.

Devamı

SAĞLIK

Elektronik sigara zararsız mı?

Umut Doğan Yıldız

-

Men’s Health Türkiye, sizden gelen soruları yanıtlıyor. Elektronik sigara zararsız mı? İyi baba olmanın kuralları nelerdir? Detaylar için okumaya devam edin.

Elektronik sigara zararlı mı, zararsız mı?

Dumanın olduğu yerde, ciğerlerinizde ateş de vardır. Ancak buharın olduğu yerde… Peki, bunu henüz bilmiyoruz. Sigaradan e-sigaraya geçiş yaptıysanız, bu durumda akciğer sağlığınız iyileşecektir. Ancak hâlâ sigara isteğiyle boğuşuyorsanız, durum biraz bulanıklaşır: Yakın zamanda The Lancet’te yayımlanan bir çalışma, elektronik sigara tüketiminin, sigara içenlerin sigarayı tamamen bırakma ihtimallerini yüzde 28 oranında azaltabildiğini ileri sürüyor. Büyük olasılıkla bir bağımlılığı diğeriyle değiştirdiniz. Bu bir kutlama sebebi olsa da olmasa da, yargılama hakkımızı saklı tutacağız. Elektronik sigara zararlıdır. Sigarayı elektronik sigara ile değiştirmeyin.

İyi bir baba olmak

Ebeveynlerimizin bir ürünü olduğumuzu bilmek için Freud’a dair her şeyi öğrenmeniz gerekmiyor. Ancak Maryland Üniversitesi’nin araştırmasının, yeni babaların çocuklarıyla haftada sadece yedi saat geçirdiğini ileri sürmesine bakılırsa, etki bırakma aralığınız kısa olacaktır. Belki de yeni bir spor hanedanlığı veya dâhi çocuk yetiştirme planlarınız vardı. Her halükarda, işin sırrı daha fazla zaman bulmak değil, sahip olduğunuz zamanı daha iyi değerlendirmekte.
Bu yüzden…

i/ HAKKINI VEREREK OKUYUN: Hansel ve Gretel’i 297’inci okuyuşunuz olabilir, ancak çocuklarınız sıkılmadı. Boston Üniversitesi’nin çalışması da bunu kabullenmenizin daha iyi olacağını söylüyor. “Merak uyandıran bir sesle” okumanız, okuryazarlığa ve dil gelişimine katkıda bulunuyor.

ii/ YATMA VAKTİ DEĞIL: Çocukları tutarsız zamanlarda yatırmak bilişsel gelişimlerini engelleyebilir. Araştırmacılar neredeyse 10.000 çocuğu takip etti ve üç yaşındaki çocukların düzensiz uyku vakitleriyle yedi yaşındayken alınan düşük matematik ve okuma testi puanları nı ilişkilendirdi.

iii/DERİNE DALIN: Hayatın sığ kısmı oldukça kısadır, bu noktadan sonra her şey hızla gerçekten derinleşiyor. Avustral- yalı bilim insanlarının, erken yaşta yüzme öğrenen çocukların akranlarına kıyasla fiziksel ve zihinsel olarak daha üstün olduğunu görmesi çok da şaşırtıcı olmamalı.

iv/RAFLARI DOLDURUN: Dolu bir kitaplık, kitaplar okunmamış olsa da entelektüel bir gelişim sağlayabilir. Evde 500 veya daha fazla kitaba sahip olmanın, bir çocuk için üniversite eğitimi almış ebeveynlere sahip olmak kadar büyük bir avantaj olduğu görüldü.

 

Devamı

SAĞLIK

Kalori saymak doğru mu?

Umut Doğan Yıldız

-

Eski kurallar değişiyor. Kalori saymak doğru mu, kalori hesaplamak gerçekçi mi gibi sorular akılları karıştırabiliyor. İşte gerçekler!

Kalori saymakta eski kural

Yağsız etlerinizi ve yeşillikleri ölçüp tartmak size meşakkatli geliyor olabilir (ve kesinlikle öyledir) ancak günlük kalori açığınızdan emin olmanın tek yolu bu. Bu numaraları çizginin doğru tarafında tutarsanız hata yapmış olamazsınız.

kalori saymakta yeni kural

Okuldaki matematik derslerinizin sonunda bir işe yaradığını hissetmek hoş olsa da kalori sayımı gerçek bilimden çok uzak. “İlk olarak, birçok kalori izleme cihazı, çıkışınızı olduğundan fazla olarak tahmin ediyor,” diyor Walton. Bunun sonucunda, günlük hedefinizi ayarlamak dahi tahmin işine dönüyor. Aynısı yiyecek paketlerinin üzerindeki rakamlar için de geçerli. “Araştırmalar, yediklerinizin içeriğinin gerçek kalori değerinin, genellikle belirtilenden kayda değer derecede daha fazla veya daha az olduğunu gösteriyor,” diyor Zolkiewicz. “Gıda şirketleri kalorileri hesaplamak için birkaç farklı yöntemden birini kullanabilir, bu yüzden düzenleyici kuruluşlar yüzde 20’ye kadar yanlış hesaplamalara izin veriyor. Burada rol oynayan diğer faktörler de var. Bazı yiyecekler diğerlerinden daha çabuk parçalanıyor. Örneğin, kabuklu yemişlerin benzer makro miktarına sahip başka yiyeceklere kıyasla tamamen sindirilme oranı daha düşük. ABD Tarım Bakanlığı’nın çalışması, bir porsiyon badem- deki 711 kaloriden yalnızca 540 kalorinin vücut tarafından emildiğini gösteriyor. Yani, kesinliğin peşinden gitmek çok az ödül için çok fazla strese yol açıyor.

KALORİ NASIL HESAPLANIR?

Üstelik, kimse cezalandırıcı bir beslenme planına her zaman uyamaz; sapmalar kaçınılmazdır. Walton, bunun yerine kötü beslenmeye ayıracağınız tam bir gün değil, bir haftalık besin alımınızı her zamanki karbonhidratlarınızın yerine yiyeceğiniz ufak bir ziyafetle “biraz rotadan sapmanıza” izin veren üç öğün şeklinde değerlendirerek tüketmenizi öneriyor.

Devamı

Popüler