Bizi Takip Edin

SAĞLIK

HAYAT KURTARAN TESTLER

-

 

Her erkeğin mutlaka yaptırması gereken beş kritik sağlık testi.

Testis Testi

Her kanser türünde olduğu gibi testis kanserinde de erken teşhis kurtulma şansını yüzde 90 oranında artırır. En büyük risk altında bulunan grup 40 yaş altı erkeklerdir. Ancak merak etmeyin bu test için doktora gitmenize gerek yok, evinizde yılda birkaç kere, birkaç dakika ayırmanız yeterli. Peki, bu testi nasıl yapacaksınız? Her bir testisi, başparmağınız ve diğer parmaklarınız arasında sırayla, yavaşça ve nazikçe, herhangi bir yumru veya sertlik olup olmadığına bakarak kontrol edin. Normal testisler yumuşaktır. Kanserde ise bir boğum veya küçük sert bir fasulye varmış gibi hissedebilirsiniz. Son kontrolünüzden bu yana testislerinizin küçülmediğinden de emin olun. Testis yaklaşık dört santim olmalıdır (iki parmağınızı yan yana koyup tırnaklarınızı hizalayarak bu uzunluğu testisinizin genişliğiyle karşılaştırın). Bu uzunluktan daha küçük testisler, testis kanseri için yüksek risk göstergesi olabilir.

Herkes bilir ki biz erkeklerin çoğu doktora gitmeyi çok sever! Hatta en az yön tarif etmek ve alışverişe çıkmak kadar severiz bu işi. Bu da sağlığımıza dikkat etmek için ne kadar çok teşviğe ihtiyacımız olduğunu gösteriyor. Biz de öyle yaptık ve Dr. Mehmet Öz’e erkeklerin hangi testleri yaptırması gerektiğini sorduk. İşte bir erkeğin hayatını kurtarabilecek beş tıbbi test.

Prostat Testi

Prostat, idrar kesesinin altında, rektumun önünde duran ve sperm oluşturan sıvıyı üretmeye yardım eden ceviz büyüklüğünde bir bezedir. Altı erkekten birinin yakalandığı prostat kanseri, en yaygın erkek kanserlerinden biridir. Bu yüzden erkeklerin ortalama 40 yaşından itibaren başlayarak 50 yaşına kadar yıllık kontrollerini yaptırmaları çok önemlidir. Doktorunuzun prostat dokusunda herhangi bir bozukluk olup olmadığına ve prostatın genişleyip genişlemediğine bakmak için yapacağı müdahale bir parça canınızı sıkacak olsa da bu testi asla es geçmemelisiniz.

Guaiac Testi

Dışkı testi olarak da bilinen bu testi doktorunuz prostatınızı kontrol ederken yaptırabilirsiniz. Doktorunuz verdiğiniz örneğin üzerine solüsyon dökerek saniyeler içinde dışkınızda kan olup olmadığını söyleyebilir. Kan olmasıysa kolon kanserinin belirtilerinden biri olacağından önemli bir konudur. Unutmadan söyleyelim, isterseniz bu testi bir hemokültür (kan kültürü) kabı alarak evinizde de uygulayabilirsiniz. En ölümcül kanser türlerinden olan kolon kanserine karşı önlem almak için bu testi mutlaka yaptırmalısınız.

Kolonoskopi

Kolon kanseri ilerlemiş hale gelene kadar genelde belirti göstermez, bu yüzden 50 yaşında (veya ailede bir geçmiş varsa daha erken yaşta) teste başlanması önemlidir. İyi haber şu: orta düzey kolon kanseri riski taşıyanlar bu testi 10 yılda bir yaptırsalar da yeterli olmakta. Testten önce sakinleştirici ilaçlar yapılarak, hastanın rahatlaması sağlanır. Sonra doktor, kolonoskop denilen bir araç yardımıyla kansere yol açabilen poliplere bakar ve gerektiğinde oradan parça alarak kanserli doku tespiti için teste gönderir. Testin tamamı yaklaşık 30 dakika sürer. İlaçlar hastanın kendisini halsiz hissetmesine yol açsa da fiziksel bir acı hissedilmez.

Testesteron Testi

SAĞLIK

5 erkekten 1’i kısır

Umut Doğan Yıldız

-

Erkek kısırlığı, toplumda her 5 kişiden 1’inde görülüyor. Erkeklerdeki kısırlığın nedenleri.

 Nedenleri arasında, beyinden salınan hormonlarda yaşanan sıkıntılar, testislerde üretim bozuklukları, üretilen spermlerin dışarı atılma aşamasında kanallar ile ilgili yaşanan problemler ve genetik sorunlar olabiliyor. İnsanlar tarafından çok bilinmiyor ancak toplumun %1’inde azoospermi ile karşılaşılıyor.

Azoospermi, menide hiç canlı sperm hücresi olmaması durumu. Bu durumun nedenindeki %40 oran kanal tıkanıklıklarının olması. Ayrıca kanalların doğuştan olmaması veya enfeksiyonlara bağlı olarak tıkanması gibi sorunlarla da karşılaşılabiliyor. Ancak yine de olgun sperm hücresi elde edilebiliyor ve özellikle tıkalı damarlardan girilerek sperm alınması veya kanal yok ise de testis dokusundan sperm alınması ile mikroenjeksiyon yapılarak çocuk sahibi olmak mümkün. Azoospermi durumlarının %60 kadarında ise testislerde üretim sorunu bulunuyor. Bu gibi durumlarda olgun sperm elde etmek ve çocuk sahibi olmak biraz daha zor olabiliyor.

Devamı

SAĞLIK

Acı oje tırnak yemeyi bıraktırır mı?

Umut Doğan Yıldız

-

Kaygı düzeyi yüksek çocuklar, stresli ve baş edemeyecekleri bir durumla karşılaştıklarında, rahatlama amacıyla bazı davranışlar sergileyebilirler. 

Sürekli eleştiren, beklenti düzeyi yüksek bir ebeveyn karşısında, tırnak yeme davranışının gerginliğin habercisi olarak görülebileceğini vurgulayan Anadolu Sağlık Merkezi Çocuk ve Ergen Psikiyatrisi Uzmanı Figen Karaceylan Çakmakçı, “Çocuğun tırnak yeme davranışını sürekli uyararak, bağırarak, acı oje sürerek, ödül veya ceza vererek çözemezsiniz” açıklamasında bulundu.

Çocukla kurulacak doğru iletişimin tırnak yeme alışkanlığı çözümü için atılması gereken ilk adım olduğunu söyleyen Anadolu Sağlık Merkezi Çocuk ve Ergen Psikiyatrisi Uzmanı Figen Karaceylan Çakmakçı, “Yuva veya kreşe başlama, çocuğun oyun parkında baş edemeyeceği bir durumla karşılaşması sonucunda da benzer bir davranış görülebilir. Ayrıca ‘taklit ve modelleme ile öğrenmenin’ belirgin olduğu okul öncesi dönemde ise tırnak yeme basit bir taklit etme davranışı biçiminde de gelişmiş olabilir” dedi.

Tırnak yeme alışkanlığı ruhsal bozukluğun habercisi olabilir

Tırnak yeme sorununun nedenlerinin çok basit olabileceği gibi bu davranışın ciddi ruhsal bozuklukların da habercisi olabileceğine değinen Çocuk ve Ergen Psikiyatrisi Uzmanı Figen Karaceylan Çakmakçı, “Tırnak yeme davranışı sırasında, öncesinde ve sonrasında, çocukta kendi saçını çekme ya da yolma, parmak emme veya diş gıcırdatma gibi davranışlar da görülebilir” şeklinde konuştu.

Çocuklarla karşılıklı konuşularak tırnak yeme sebebi anlaşılmaya çalışılmalı
Tırnak yeme davranışının altında yatan sıkıntı veya gerginlik yaratan bir durumun olup olmadığının araştırılması gerektiğini belirten Çocuk ve Ergen Psikiyatrisi Uzmanı Figen Karaceylan Çakmakçı, “Tırnak yiyen çocuğa ‘Beni üzüyorsun, lütfen bunu yapma’ ya da ‘Bebek gibi davranıyorsun’ ‘Neden tırnaklarını yiyorsun?’ gibi ifadeler kullanılarak çocuk üzerinde ek bir stres faktörü oluşturulmamalı. Aksine çocukla karşılıklı konuşarak, stres yaratan durum anlaşılmaya çalışılmalı” açıklamasında bulundu.

‘Elini ağzından çek demek’ daha çok dikkat çekici olabilir

Küçük yaştaki çocuklar için, eline bir nesne vermek, ilgisini başka bir yöne kaydırmanın uygun olabileceğini söyleyen Figen Karaceylan Çakmakçı, “Elini ağzından çek yönergesi daha çok dikkat çekici olacağından davranışın devam etmesine neden olabilir. Tırnak yeme davranışı sergileyen çocuğun yaşı büyükse, çocukla iş birliği yapıp, davranışın ne zaman ve nerede olduğunu tespit etmeye yönelik bir çizelge yapılabilir. Davranışın belirginleştiği ortam ve durum tespit edildikten sonra önleyici yöntemler ve çözümler çocukla birlikte oluşturulabilir” dedi. Çakmakçı, sadece acı oje sürmenin tırnak yeme davranışını engellemediğini belirterek, davranışın nedenlerinin tam olarak anlaşılmadan ezbere bir çözüm üretmenin yanlış olduğunu vurguladı.

Devamı

SAĞLIK

Ofiste uyumayı önleyen besinler

Umut Doğan Yıldız

-

Yorgun uyanmak, işe başlayacak enerjiyi bulamamak, öğleden sonra çöken uyku hali gibi sorunlar, çalışanların sıklıkla tekrarladığı şikâyetlerin başında geliyor.

Bu sorunlarla başa çıkmak, zinde bir gün geçirmek, aktif ve üretken olmak sağlıklı yaşam alışkanlıkları ve beslenme düzeni ile mümkün. Çalışanların en büyük sorunu, işe yetişme telaşı yüzünden kahvaltıyı atlamaları, çok geç yapmaları ya da sağlıksız seçimlerle geçiştirmeleri oluyor. Kahvaltı yapacak zaman bulamamaktan muzdaripseniz bir bardak süt içmek, peynirli bir sandviç ya da tost yemek hem vakit kazandırıyor hem de güne sağlıklı başlamanızı sağlıyor. Kahvaltı, sadece karbonhidrat ve yağ içeren besinler yerine protein, lif, vitamin ve mineral kaynağı besinlerin de olduğu dengeli bir öğün içeriğine sahip olmalı. Poğaça, simit ve çay yerine peynir, yumurta, sebze içeren tam tahıl ekmekli sandviçler, süt, meyve gibi tamamlayıcılardan oluşan dengeli bir kahvaltı gününüzü daha iyi kontrol etmenize yardımcı oluyor. Ara öğünler ise sağlıksız atıştırmalıklar ile yapıldığında büyük kaloriler içeriyor. Atıştırma ihtiyacınız varsa yanınızda bulunduracağınız taze ve kuru meyveler, ceviz, kavrulmamış tuzsuz badem, fındık gibi kuruyemişler sağlıklı, besleyici ve beslenme kalitesini iyileştiren seçenekler arasında bulunuyor. Masanızda sürekli su bulundurmanız ve çay-kahve gibi içecekler dışında 6-8 bardak su tüketmeniz de sağlıklı beslenme açısından yararlı oluyor.

Devamı

Popüler

 

www.pilioo.com